De Schatten van de Pelshoeve
Beluister dit eerst
Welkom…
Ga je mee terug in de tijd?
We beginnen in 1930. De villa is nieuw, de kamers nog stil.
Hier woont meneer Sieben. Een heer alleen. Een man van getallen. Achter in de tuin: zilvervossen – een bron van rijkdom voor wie goed kan tellen.
En dat doet hij. Hij telt, noteert, bewaart. Men fluistert dat hij meer naliet dan herinneringen… Dat er iets verborgen ligt in dit huis. Iets voor wie scherp kijkt en goed rekent.
In deze doos vind je wat hij achterliet: aanwijzingen, hulpmiddelen… misschien een begin. Bekijk ze goed. Onthoud wat je ziet.
De rest zit in je hoofd. Denk buiten de doos.
Volg de plattegrond door de villa. Groene cijfers wijzen je de weg. Lees, luister en verzamel zijn getallen.
Neem de tijd — hier tikt geen klok. Loop je vast? Gebruik een hint.
En dwaal ook af. Kijk rond. Wat raakt je? Wat juist niet?
De vraag is niet alleen óf je de schatten vindt…
Maar of je ze herkent wanneer je ze ziet.
Veel genoegen!
Begane grond
1 Mevrouw Gerritsen – woonkamer
Heelsum, 5-11-1930
Ik schuif de gordijnen opzij en kijk naar buiten. De Utrechtsche Straatweg ligt stil in bleek licht.
Toen ik hier kwam leek dit de perfecte plek: een landhuis in het bos, ver van iedereen, met weinig buren. Ik woon hier alleen met meneer Sieben. Hij ziet me niet staan, spreekt me niet — maar merkt alles. Soms wordt hij zomaar ineens boos. Hij telt voortdurend. Vandaag moet ik dat doen, want er worden vosjes geboren.
In de verte hoor ik de tram. Ik kijk op de klok: 11:12. 2 minuten te laat.
Voorzichtig tel ik alle cijfers van vandaag bij elkaar op, ook de datum. Nog eens. En nog eens. Bang om een fout te maken. Ik moet cijfers en getallen niet door elkaar halen.
Met vriendelijke groet,
mevrouw Gerritsen
2 Janna – eetkamer
Heelsum, 5-10-1944
In mei 1940 zag ik bij het tafeldekken vanuit dit raam een eindeloze stoet militaire vrachtauto’s voorbijtrekken. Duitse troepen, de een na de ander, eindeloos, de heenweg naar Rhenen. Het front op de Grebbeberg lag amper vijftien kilometer verderop. Maar het was de terugweg die me werkelijk raakte. De vrachtwagens kwamen terug, gevuld met gewonde en gesneuvelde soldaten. Het is oorlog!
Daarna leek de oorlog zich op afstand te houden. De pensiongasten waren er nog. Zo ging ook het dagelijkse werk met een moeilijke baas door. Om stoom af te blazen schrijf ik bijna dagelijks in dit schrift, waar ook mijn voorgangster in schreef.
Tot 17 september 1944…
De ochtend begon onschuldig. De lucht was strakblauw. Niets wees op wat komen ging.
Tegen twaalven veranderde alles. Een zwaar geronk vulde de lucht. In de verte, boven het dorp Wolfheze, was het doffe gedreun van vallende bommen te horen. Ik begreep nog niet wat er gebeurde, maar ik moest blijven kijken. Op spannende momenten, dacht ik aan het cijfer voor meneer. Zou ik het wel vinden? Ik bekeek mezelf en op, onder en om me heen.
In de namiddag verschenen de gliders, de zweefvliegtuigen achter de bommenwerpers, gevolgd door de parachutisten. Overal waar ik keek witte valschermen. Een blijdschap nam bezit van me.
De lang verwachte bevrijding! Ik wist toen nog niet wat daarna kwam…
Gegroet Janna
3 Janna – hal
Heelsum, 15-2-1946
Het licht valt anders door glas-in-lood dan door gewoon glas. Dat weet ik nu. De hal hier, is de enige plek waar het glas-in-lood nog intact is, en zie hoe de kleuren over de vloer schuiven: rood, groen, een dof geel.
De bevrijding liet lang op zich wachten. Eerst bivakkeren in het huis, zonder elektriciteit of water, omgeven door vijandige Duitsers. Gelukkig hadden wij een waterpomp en konden ook de buren bij ons water halen. Daarna moesten we vluchten, de evacuatie. Noodgedwongen bleef ik bij meneer Sieben, wat verre van makkelijk was. Nu ga ik proberen elders een betrekking te krijgen. Toen we in 1945 terugkwamen, herkende ik het hier bijna niet meer. De Straatweg lag er stil bij. Geen trams, nauwelijks auto’s, af en toe een fietser. Veel bomen lagen aan flarden. De huizen net zo. Bijna al het glas was uit de ramen verdwenen. Binnen was het een puinhoop: stoelen verschoven, kasten opengebroken, servies weg. Wat een werk om alles weer netjes te krijgen!
Hiernaast was Mooi-land veranderd in strafkamp ‘Lager Scharnhorst’. Veel Nederlandse mannen waren daar gevangen. Ze moesten stellingen, ofwel loopgraven, graven bij de Rijn. Voor bouwmateriaal plunderden ze de huizen. Ook dit huis. Bijna alle deuren waren weg.
En dan is er nog de onzichtbare schade, in de hoofden van de mensen. In het rood. Zo ook het getal van vandaag. Naast het glas in lood.
Gegroet Janna
Verdieping
4 Mevrouw de Vries – overloop trap
Doorwerth, 15-2-1948
Vanaf de achtertuin oogt het huis als een blokkendoos. Het staat er
massief, bijna lomp, met zware rolluiken die ik nu van binnenuit bekijk.
Wat schrok ik toen ik hier kwam werken, van de verhalen van mijn
voorgangsters. Ik had me laten verblinden door de prachtige voorkant.
Ik blijf even staan en bestudeer het mechanisme van de rolluiken. Mijn blik glijdt de tuin in. Voor de oorlog stonden daar de hokken met zilvervossen.
Gelukkig krijgen we steeds meer toeristen als pensiongast. De terrassen van Kievitsdel lonken. Het golfslagbad ‘De Branding’ ligt op loopafstand. Soms verkoopt meneer nog een vos uit de opslag aan een gast. Alsof het verleden zich laat verpakken en meenemen.
En het getal van vandaag… dat blijft hier, stil, verscholen, tot ik draai.
Groeten van mevrouw de Vries
5 Ineke – balkonkamer
Doorwerth, 1 februari 1954
Voor de laatste keer dwaal ik door de Pelshoeve. Mijn voeten kennen de weg: langs de krakende plank, de muur met los stucwerk.
Dit was de mooiste slaapkamer. Het ochtendlicht, het houten plafond, de loggia — alles klopt. Hier sliepen ooit de ouders van meneer, las ik. Kort. Moeizaam. Net als alles bij hem. Hij doet me denken aan mijn broer Simon. Daarom begrijp ik hem. Hij heeft rust, reinheid en regelmaat nodig. Geen verrassingen. Alles op tijd. Al vijf jaar houd ik dat vol.
Ik kijk naar de voortuin. Veel is veranderd, maar het ornament staat er nog. Het is een plaatje, dat uitnodigt om te tekenen. Goed kijken is het geheim van kunst. Zo zie je meer. Zoals het laatste getal.
Het huis is verkocht. Meneer gaat naar Arnhem, hij heeft genoeg geld verdiend in zijn leven. Maar alleen kan hij dat niet. Inpakken, kiezen — het brengt hem in de war.
Dus ga ik mee. Voor de rust.
Daar zal hij oud worden. Dat moet wel.
Groetjes van Ineke
6 Schatten?
De schatten van de Pelshoeve
Dit waren enkele bladzijden uit het dagboek van de huishoudsters van de eerste bewoner van de Pelshoeve: Teunis Sieben
Toch blijft er één vraag hangen:
Wat wordt bedoeld met
“De Schatten van de Pelshoeve”?
Heb je onderweg goed gekeken naar de kunstwerken in het huis?
Voor sommigen zijn het slechts schilderijen en objecten…
maar misschien zijn het wel de schatten waarnaar wordt
verwezen.
Welke spreekt jou het meest aan? En welke juist helemaal niet? Zelfs de meubels zijn bijzonder en hebben een verhaal.
Heb je alle vijf de getallen gevonden en genoteerd?
Tel ze bij elkaar op…
Het antwoord is de code. Die code opent een voorwerp, dat
ergens in de huiskamer te vinden is. Nabij een plek waar je
lekker kan lezen.
Open dit en vind de sleutel. Kom dan weer hier, misschien ontdek je nog meer schatten?
Meneer Sieben – lees pas nadat je de schat vond
Arnhem, 1 juni 1996
Waarde vinders,
Slechts in latere jaren heb ik begrepen waarom ik mij altijd
anders heb gevoeld dan anderen. Ik blijk daarin niet de enige te zijn. Mijn gehele leven heb ik echter met mijn gesteldheid geworsteld.
Mijn huishoudsters hebben het niet licht gehad, zo heb ik in hun dagboek moeten lezen. Dat vervult mij nog immer met spijt. Mijn dwangmatige liefde voor getallen en raadsels, en mijn plotselinge uitbarstingen van toorn — ik moet voor hen een zeer lastig persoon zijn geweest.
Toch ben ik hen allen diep dankbaar. Zonder hun zorg en geduld zou ik nimmer een zo hoge leeftijd hebben bereikt. Zij zijn de allerliefste schatten! Natuurlijk was het niet altijd moeizaam; wij hebben ook gelukkiger tijden gekend, zoals te zien is op de foto achterop deze brief.
Vandaag word ik vierennegentig jaren oud, doch ik voel dat mijn tijd langzaam ten einde loopt. Gelukkig is juffrouw Marianne zo goed geweest deze woorden voor mij te typen. Zij zal de kist voor mij opbergen in De Pelshoeve.
Achter het schot, zorgvuldig afgesloten, zal niemand haar licht vinden. De inhoud hebben wij reeds tijdens de oorlog verborgen, toen we moesten vluchten. Ook dát zijn schatten: dierbare herinneringen die mij mijn leven lang hebben vergezeld, zoals
bijvoorbeeld het paardje uit mijn jeugd. Zij behoren bij dit huis en zullen hier blijven.
Tussen deze voorwerpen bevinden zich ook kleine schatten waar ik zelf zeer aan gehecht ben. Zij zijn zorgvuldig verpakt in een blikje en herkenbaar aan een groene strik. Degene die deze kist vindt, mag er één als aandenken meenemen.
Ik hoop van harte dat u, als vinders, een genoeglijke tijd hebt doorgebracht in dit huis.
Mocht uw hoofd ooit onrustig zijn, neem dan de kleine schat ter hand. Mij heeft dat altijd geholpen.
Met vriendelijke groet,
T. Sieben
Disclaimer
Disclaimer
Teunis Sieben was daadwerkelijk de eerste eigenaar van dit huis en kwam hier in 1930 wonen. Hij werd geboren in 1902 in Rotterdam en overleed op 17 juni 1996 in Arnhem.
De advertenties en de meeste foto’s zijn authentiek. Het overige
verhaal en de gebeurtenissen in het spel zijn fictief en speciaal voor dit spel bedacht.
Wat wél historisch klopt:
- De tram reed vroeger inderdaad langs dit huis, dat daadwerkelijk de Pelshoeve heet vanwege de zilvervosfokkerij.
- De militaire voertuigen die op weg waren naar de Grebbenberg reden hier over de Utrechtseweg (destijds de Utrechtsche Straatweg).
- 17 september, de dag van de Airborne-landingen, is historisch juist, evenals het bombardement op Wolfheze. Veel mensen dachten destijds in eerste instantie dat de bevrijding was begonnen.
- Ook klopt het dat Huize Mooi-land na oktober 1944 werd gebruikt als Lager Scharnhorst. Een strafkamp vol opgepakte mannen, langs de Rijn loopgraven moesten bouwen.
Tot slot willen wij jullie graag vragen om de inhoud van dit spel
geheim te houden. Het blijft natuurlijk het leukst wanneer nieuwe spelers het verhaal zelf kunnen ontdekken. We waarderen het daarom zeer als jullie het spel niet verklappen, maar het wél enthousiast aanraden aan anderen.
Bedankt voor het meedoen!